Warmtepomp of gasketel in 2026: eerlijke vergelijking met cijfers

Je gasketel hapert. Of je hebt zonnepanelen en vraagt je af of een warmtepomp de logische vervolgstap is. Misschien allebei. De vraag warmtepomp of gasketel is voor veel huiseigenaren in 2026 de meest urgente energievraag.

Maar er circuleren veel halve waarheden. 'Gas wordt verboden.' 'Een warmtepomp past niet bij een oude woning.' 'Een warmtepomp verdient zich altijd binnen 8 jaar terug.' Allemaal versimpeld, soms gewoonweg onjuist. Wat klopt wél?

In dit artikel vergelijken we warmtepomp en gasketel met echte cijfers voor een bestaande Nederlandse woning. Je leest wanneer een warmtepomp loont, wanneer (nog) niet, en hoe de hybride middenweg eruitziet. Zodat jij een keuze kunt maken die past bij jouw situatie.

Warmtepomp of gasketel: de kerncriteria op een rij

Je hebt een gasketel die het binnenkort geeft. Of je hebt zonnepanelen, en vraagt je af of een warmtepomp de logische volgende stap is. Soms allebei. De vraag die dan opkomt: is een warmtepomp de slimme keuze, of doe ik er verstandig aan gewoon een nieuwe gasketel te nemen?

Het eerlijke antwoord is: dat hangt af van jouw woning. Niet van mooie verkooppraatjes. Niet van subsidie-vergelijkingssites die commissie verdienen op je keuze. Van jouw specifieke situatie.

De twee belangrijkste vragen die de keuze bepalen:

1. Hoe goed is je woning geïsoleerd? Een warmtepomp werkt het best bij een energielabel B of hoger (en in elk geval bij vloerverwarming of lage-temperatuur radiatoren).
2. Hoe hoog is je gasverbruik? Hoe meer gas je nu verbruikt voor verwarming, hoe groter de jaarlijkse besparing - en hoe sneller de warmtepomp zich kan terugverdienen.

Geen van beide is altijd de juiste keuze. Wie je dat vertelt, probeert je iets te verkopen.

Wat kost het echt? Concrete cijfers voor een bestaande woning

Stel: je hebt een rijtjeswoning uit 1990, energielabel C, goed geïsoleerde spouwmuur en dak, maar nog geen vloerverwarming. Je gasketel is 15 jaar oud en toe aan vervanging. Je verbruikt circa 1.800 m³ gas per jaar voor verwarming en warm water.

Dan zien de cijfers er zo uit:

Die € 634 per jaar is de combinatie van lagere energiekosten plus het wegvallen van de vaste leveringskosten en netbeheerkosten voor gas (circa € 214 per jaar). Bij 1.800 m³ gasverbruik en een all-electric warmtepomp met SCOP 4,0 levert dat een indicatieve nettobesparing op energiekosten van circa € 420, plus € 214 aan vaste gaskosten. In totaal circa € 634 per jaar. Besparingen zijn altijd situatieafhankelijk en dit is een rekenvoorbeeld, geen garantie.

*Alle prijzen indicatief. Definitieve prijs na warmteverliesberekening en technische schouw. Besparingen afhankelijk van gasverbruik, isolatieniveau en energieprijzen.*

Een SCOP van 3,5 of hoger maakt een warmtepomp in de meeste gevallen financieel aantrekkelijker dan gas bij de huidige verhouding elektriciteitsprijs/gasprijs. De meeste moderne lucht-water warmtepompen (Daikin, Vaillant, Mitsubishi) halen in Nederland een seizoensgemiddelde van 3,5 tot 4,5. Dat zit ruim boven die drempel.

Wanneer is een warmtepomp GEEN goed idee?

Dit is het deel dat veel partijen overslaan. Want als jij een warmtepomp koopt, verdienen zij aan jou. Wij niet - wij adviseren op basis van jouw situatie. Dus hier is het eerlijke verhaal.

Een warmtepomp werkt slecht in de volgende situaties:

• Slecht geïsoleerde woning (label D of lager): Een warmtepomp moet dan op hogere temperatuur werken, waardoor de COP daalt en de besparing verdampt. In 2026 is het advies: eerst isoleren, dan pas een warmtepomp.
• Hoge-temperatuur radiatoren: Klassieke gietijzeren radiatoren zijn ontworpen voor 70-80°C aanvoertemperatuur. Een warmtepomp levert 35-55°C. Dat werkt, maar minder efficiënt. Je hebt dan waarschijnlijk grotere radiatoren of bijverwarming nodig.
• Geen buitenruimte voor een unit: Een lucht-water warmtepomp heeft een buitenunit nodig. In sommige appartementen of bij specifieke VvE-regels is dat niet mogelijk.
• Laag gasverbruik voor verwarming: Verbruik je minder dan 1.000 m³ gas per jaar voor verwarming? Dan kan de terugverdientijd zo lang worden dat een gasketel financieel slimmer is - voor nu. Blijf wel het gasnet in de gaten houden.

De hybride warmtepomp: het beste van beide werelden?

De hybride warmtepomp is een slimme middenweg voor woningen die nog niet helemaal klaar zijn voor all-electric. Je combineert een elektrische warmtepomp (voor efficiënte verwarming bij buitentemperaturen van -5°C tot +15°C) met je bestaande gasketel als back-up bij extreme kou.

Het voordeel: je hoeft je radiatorensysteem niet te vervangen. De warmtepomp neemt bij milde temperaturen de verwarming over - dat is precies wanneer gas het duurste is en de COP het hoogste. Bij vrieskou springt de gasketel bij. Je verbruikt circa 60-70% minder gas voor verwarming dan met alleen een gasketel (volgens Milieu Centraal en recent RVO-onderzoek).

Let op: een hybride systeem heeft twee onderdelen, dus ook twee onderhoudscontracten. Dat drukt het financieel voordeel. Wie je vertelt dat een hybride warmtepomp altijd een no-brainer is, rekent je niet voor wat het volledig kost. Laat de totale lifecycle-kosten doorrekenen voordat je beslist.

Een hybride warmtepomp is de beste keuze voor woningen die redelijk geïsoleerd zijn maar nog hoge-temperatuur radiatoren hebben. All-electric is beter voor goed geïsoleerde woningen met vloerverwarming. En een gasketel is de eerlijke keuze als het huis nog niet klaar is voor een warmtepomp.

Anteas energieadvies

Warmtepomp combineren met zonnepanelen: rekensommetje

De combinatie warmtepomp en zonnepanelen is krachtig. Maar niet altijd om de reden die je denkt.

Een lucht-water warmtepomp verbruikt gemiddeld 3.000 tot 5.000 kWh per jaar (afhankelijk van woninggrootte en isolatie). Twaalf zonnepanelen leveren in Nederland circa 3.600 kWh per jaar op. In de praktijk dek je daarmee dus een groot deel van het stroomverbruik van je warmtepomp - maar die mismatch zit hem in het seizoen.

Je warmtepomp verbruikt het meest in de winter, en je panelen leveren het meest in de zomer. Die mismatch los je op met een thuisbatterij of slim energiebeheer (EMS). Zonder dat systeem lever je zomerstroom terug aan het net (na januari 2027 steeds minder waard vanwege het einde van de salderingsregeling) en koop je winterstroom bij. Dat is zeker niet onrendabel, maar een EMS haalt er meer uit.

Wil je weten wat de combinatie zonnepanelen, warmtepomp en een eventuele batterij voor jouw specifieke woning oplevert? Dat rekenen we gratis uit via onze warmtepomp adviseur.

Is gas verboden in 2026? Wat zegt de wetgeving

Nee. Gas is in 2026 niet verboden voor bestaande woningen. Je mag gewoon een nieuwe gasketel laten installeren, en je bestaande gasketel mag blijven staan zolang hij het doet.

Wat wél van kracht is:

• Gasverbod nieuwbouw: Per 2018 mogen nieuwe woningen niet meer op het gasnet worden aangesloten. Dat geldt al jaren en is niet nieuw.
• Geen verplichte vervanging: De Rijksoverheid heeft geen wet ingevoerd die je verplicht je gasketel te vervangen. Geruchten daarover kloppen niet.
• Toekomstperspectief: Het gasnet wordt op termijn afgebouwd. Gemeenten stellen wijkuitvoeringsplannen op voor de warmtetransitie. De meeste bestaande woningen hoeven de komende 10-15 jaar nog geen gedwongen actie te ondernemen.

Dat neemt niet weg dat gasprijzen onzeker blijven en een warmtepomp met ISDE-subsidie op de lange termijn voordelig kan uitvallen. Maar de keuze is aan jou - en moet gebaseerd zijn op jouw financiële situatie, jouw woning en jouw tijdhorizon. Niet op angst.

Stap voor stap: hoe maak je de juiste keuze?